Circulairiwattes?

Orvelte - Ondernemer en agrariër Hans Brinke werd onlangs uitgenodigd door zijn bank voor een tweedaagse cursus cirulariteit. Hij ontmoette daar enkele andere cursisten en vertelt daarover in zijn column De Boer op in de Krant van Midden-Drenthe:

Ik had in september een tweedaagse cursus circulariteit. Of om het wat makkelijker uit te leggen: hoe sluit ik de kringloop op mijn bedrijf beter? Of hoe zorg ik ervoor dat ik minder grondstoffen nodig heb om mijn product te maken? Deze cursus was op uitnodiging van mijn bank, die noemden het nog mooier (of moeilijker) Business Innovation Workshop.

Ik wist niet helemaal wat ik ervan moest verwachten. Ik dacht dat ik misschien op mijn bedrijf eigen energie ging opwekken om qua energie zelfvoorzienend te zijn.

Er deden tien ondernemers mee. Allemaal met iets totaal anders bezig, zoals bijvoorbeeld het meest duurzame stukje kippenvlees maar ook iemand die 10.000 hectare zeewier gaat planten in de Noordzee. De ondernemer of eigenlijk kunstenaar met het idee van Broodje Poep sprak het meest tot mijn verbeelding. Zij heette Fides Lapidaire.

Uiteraard dacht ik aan rapapa, rapapa.....Ome Willem. Maar daar ging het niet over. Fides Lapidaire gaat in een foodtruck broodjes verkopen en in die foodtruck kun je ook poepen op een droog toilet. Die poep wordt dan verzameld en gecomposteerd. Die compost wordt weer gebruikt om de planten te voeden, die als ingrediënt voor het broodje poep worden gebruikt. Dit project is bedoeld om het gesprek hierover op gang te helpen. Zonder mest geen voedsel. Een schone zaak dacht ik.

Naar aanleiding van de cursus besloot ik dat ik dit jaar de CO2 voetafdruk van mijn eieren wil uitrekenen. Op die manier kan ik bepalen waar ik het snelst de meeste vooruitgang kan boeken. Misschien is dat wel helemaal niet op energie, maar op iets heel anders.

We zijn nu een paar week verder. Terugdenkend aan die cursus heb ik twee conclusies getrokken. Om de kringloop van menselijk gebruik te sluiten hebben we dieren nodig. Dat is voor mezelf wel een geruststellende gedachte. Ik heb nou eenmaal wat met dieren en zie mezelf dan ook niet als akkerbouwer verder gaan. Om op bedrijfsniveau de kringloop te sluiten heb je ook altijd anderen nodig. We hebben elkaar nodig. Dat vind ik verreweg de mooiste gedachte: ‘We hebben elkaar nodig!'