Ton Baas laat Midden-Drenthe met een goed gevoel achter

Midden-Drenthe - Waarnemend burgemeester Ton Baas (71) eindigt op dinsdag 12 december in Midden-Drenthe zijn vierde interimkarwei, na soortgelijke perioden in Opsterland, Dongeradeel en Boarnsterhim Hij kijkt er met tevredenheid op terug.

De klus in Midden-Drenthe die op 31 oktober 2014 begon, vergde wel wat meer tijd dan verwacht, maar dat bevreemdt de in Midwolda geboren VVD-bestuurder en crisismanager niet.

Losse eindjes

Je weet nooit wat je tijdens de rit tegenkomt: ‘Je begint hier met het idee van een half jaar en dan ben ik vertrokken. Het duurde wat langer en dan is dat maar zo. De meeste losse eindjes zijn wel afgerond, maar onderweg kwam er van alles voorbij.’ Daarbij moet je denken aan de geurkwestie rond de slachtafvalverwerker Noblesse in Wijster: ‘Het gaat daar nu goed. Het is een gewoon bedrijf geworden en kan van de lijst van lastige zaken worden afgevoerd. Er zijn verder wat zaken in gang gezet in de gemeente, zoals Orvelte en Welzijnswerk Midden-Drenthe en het Centrumplan Beilen en daar moeten nog wat stappen in gezet worden. ’
 
In eerste instantie was Baas ingeschakeld door de CdK, Jaques Tichelaar om in Midden-Drenthe de opgestapte burgemeester Jan Broertjes tijdelijk op te volgen. Een kritisch rapport over het sociale beleid van Midden-Drenthe was de hoofdreden. 

Oranje

 
Baas had als belangrijke taak de zaken bestuurlijk orde te krijgen in het gemeentebestuur en de gemeenteraad in het bijzonder. Wat hij niet kon voorzien, was de ophef rond het azc in Oranje waar hij met een goed gevoel op terug kijkt. Hij noemt het een bijzonder moment op 6 oktober toen de toenmalige staatssecretaris en partijgenoot Dijkhoff in de avonduren op bezoek kwam. Hij had besloten dat er meer dan de afgesproken zevenhonderd asielzoekers in Oranje gehuisvest moesten worden. Dat was niet alleen tegen het zere been van de dorpelingen, maar het viel ook slecht bij Baas. Hij had begrip, maar gaf het gemeentelijke belang een hogere dan het Haagse: ‘Toen ik met Miriam Fokkema (voorlichter) en één agent in Oranje op de brug stond toen die gebarricadeerd was. Dat vond ik wel een memorabel moment. Op die avond kwam het vertrouwen van de mensen in Oranje weer wat terug.’ Wat gekscherend: ‘Je moest bijna uitkijken dat het niet gezellig werd.’

Kwinkslagen

Dat luchtige en met kwinkslagen het ijs breken en ongemakkelijke momenten doorbreken in raads- en commissievergaderingen was en is zijn handelsmerk. Maar als het nodig was ging hij ook op zijn strepen: ‘Je kunt het wel een beetje sturen, maar uiteindelijk moet iedereen aan zijn of haar trekken komen. Wat ik hier aantrof waren gespannen verhoudingen in de raad en die verhoudingen zijn zonniger geworden. Ik probeer vaak het midden te zoeken en geef wel eens wat meer ruimte aan de oppositie voor de sfeer.’ 

Oppositie

Maar dan moet je wel de kans pakken: ‘Ik heb de oppositie gevraagd: kom met punten die je bezighouden. Als je als oppositie ideeën hebt is het van wezenlijk belang dat je die ideeën uitwerkt en op zoek gaat naar meerderheden. En niet ineens met zo’n idee tijdens de raadsvergadering komt. Als iets niet lukt moet je ook altijd naar jezelf kijken. Je ziet de laatste tijd wel meer moties met meer een mengeling (van oppositie- en collegepartijen-red). En dat is een goede ontwikkeling.'

Verbetertraject

Baas had altijd wel het het idee dat hij het in Midden-Drenthe op orde zou krijgen: ‘Ik heb altijd wel voldoende vertrouwen gehad in een goede afloop. Toen ik hier kwam, vond ik in het begin dat er een wat bijzondere politieke cultuur was met een scherpe tegenstelling tussen de oppositie en de collegepartijen met steeds die dertien tegen tien verhouding. Dat is nu niet meer zo. De ambtelijke organisatie is er ook druk geweest met de veranderingen in de bestuurscultuur. Ik ben zeer tevreden over het ambtelijke apparaat.’ Het verbetertraject heeft zijn vruchten afgeworpen en het is nu een kwestie van doorgaan op de ingeslagen weg, aldus Baas.

Te weinig debat

Tevreden is hij ook over het wethouderstrio, Bent, Bouwman en Lohuis: ‘Ik vind dat we kwalitatief goede wethouders hebben.’ Wel zou Baas het een goed plan vinden wanneer er na de volgende gemeenteraadsverkiezing afscheid genomen wordt van het dichtgetimmerde collegeprogramma: ‘Daardoor is de rol van de oppositie klein. Alles was al uitgeschreven. Ik ben meer van de vrijheid en het politieke avontuur. Het vrije politieke spel is prettiger. Als ik was gebleven, dan zou ik het college voorgesteld hebben om het collegeprogramma op hoofdlijnen vast te stellen. Dat geeft meer ruimte voor debat. Waarbij de raad aangeeft wat ze wil voor Midden-Drenthe en daarmee het college aan het werk zet. Er is te weinig debat. Dat zag je ook in het laatste begrotingsdebat. 

Redelijk rustig

Alles overziend kijkt Baas met een goed gevoel terug: ‘We hebben een roerige tijd gehad, zoals met Oranje, Noblesse en de bestuurlijke verhoudingen en er is veel tijd en energie in gestoken, maar de laatste anderhalf jaar is het relatief rustig. Midden-Drenthe is een redelijk rustige gemeente en dat moet ook maar zo blijven. In bestuurlijk Noord-Nederland is Midden-Drenthe een relatief onbekende gemeente’. En met een grijns: ‘Ik moest destijds ook kijken: wat is Midden-Drenthe?'

Schaalvergroting

Wat Baas betreft mag de gemeente op termijn ook wel aan schaalvergroting doen: ‘Op een schaal van 33.000 inwoners zou er zo 20.000 bij kunnen. Gezien de overdracht van rijkstaken heb je een sterke gemeente nodig en met 50.000 tot 60.000 inwoners kunnen gemeenten zich prima redden.’ 

Regenboog

Dat hij komende dinsdag na een afscheidsreceptie de deur achter zich dichttrekt maakt Baas niet weemoedig. Het is een ingecalculeerd eindpunt waar hij als ‘tussenpaus’ aan gewend is: ‘Het is een gegeven en net een regenboog met een begin en een eind. Als waarnemend burgemeester weet je dat het zo gaat.’
Wat er na Midden-Drenthe volgt, weet Baas niet, maar hij houdt alle opties open. Men weet hem te vinden als het nodig is: ‘Het kan alle kanten op. Ik ben beschikbaar, maar als ik niet gebeld wordt, dan is dat geen probleem.’ Zo is Baas eerste voorzitter van de VVD Regio Noord en heeft hij nog enkele commissariaten: ‘Ik heb nog genoeg te doen en kan nog zoveel leuke dingen doen.’